


Modern çağın en büyük yanılgısı, insanın her şeye tanık olup hiçbir şeye dokunmadan yaşayabileceğini sanmasıdır.
Jean-Paul Sartre’ın "çıkışı olmayan" odalarını andıran dijital ekranların karşısında, çağımız insanı tarihin en ağır trajedilerini birer istatistik soğukluğuyla izliyor.
Gazze’de yıkılan her duvar, yalnızca betonun ve demirin çöküşü değildir; aynı zamanda uluslararası hukukun, insan hakları beyannamelerinin ve Batı medeniyetinin yüzyıllardır övündüğü o parıltılı kavramların da enkazıdır.
Bir annenin evladının soğumuş elini bırakmayışında, gökyüzüne yükselen her duman bulutunda insanlığın ortak vicdanı biraz daha eksiliyor.
Enkazın soğuğunu da işgalin zulmünü de hafızasında diri tutan Kahramanmaraş’ın sokaklarından, Ahir Dağı’nın eteklerinden Gazze’ye bakınca insanın yüreğine başka bir sızı oturur.
Çünkü bu topraklar, toprağına göz dikildiğinde imkânsızlığın içinden nasıl dirilindiğini de yıkıntıların arasından birbirine tutunarak nasıl ayağa kalkıldığını da bilir.
Coğrafyalar haritalarda sınırlarla ayrılır ama acının ve onurun dili tektir.
Gazze’de ekmeğe, suya ve en temel yaşama hakkına hasret bırakılan her çocuğun bakışı, aslında hepimizin insanlık imtihanının aynasıdır.
Diplomasinin tükendiği, Devletleri yönetenlerin birer kağıttan kaplan olduğu, güçlülerin hukukunun haklıların feryadını bastırdığı böylesi karanlık dönemlerde insan ruhu derin bir umutsuzluk girdabına sürüklenir.
Tam da bu noktada, Anadolu irfanının ve halk şiirimizin yanık sesi Kağızmanlı Hıfzı, bir asır ötesinden bugünün yaralı vicdanlarına seslenir. Onun dizeleri pasif bir kaderciliğin değil, zulmün geçiciliğine duyulan sarsılmaz bir inancın şahidi gibidir:
"Ağlama gözlerim Mevla kerimdir
Her daim rüzgâr böyle de kalmaz
Dermansız dert olmaz sabreyle gönül
Geçer bu ah ü zar böyle de kalmaz"
Hıfzı, bireysel kederi ve toplumsal çaresizliği aşarken insanlık tarihinin en kadim hafızasına, peygamber kıssalarının direniş atlasına yaslanır.
Tufanın ortasında selamete çıkan Hz. Nuh’u, sabrıyla çileyi aşan Hz. Eyyüp’ü ve Nemrut’un ateşine teslimiyetle yürüyen Hz. İbrahim’i hatırlatır. Bugün Gazze’nin üzerine yağan ateş, zalimin kendi vicdanını yakarken mazlumun sabrını tarihin şahitliğine dönüştürmektedir. Hıfzı’nın o meşhur beytinde işaret ettiği hakikat, sanki bugünün külleri arasından yeniden filizlenmektedir:
"Ateşi gülistan eyledi Celil
Gördüler sönmede nar böyle kalmaz"
Tarihin bütün zalimleri aynı körlüğe yakalanır:
Ellerindeki gücün ebedî, kurdukları karanlık düzenin sarsılmaz olduğunu sanırlar. Oysa tabiatın da tarihin de değişmeyen bir yasası vardır. Dağların zirvesine ne kadar ağır kar yağarsa yağsın, bahar bulutlarının gelişini hiçbir fırtına engelleyemez. Hıfzı’nın tabiatla kurduğu o eşsiz üslup, kar altındaki bağların yeniden uyanacağını müjdeler:
"Ne kadar çok olsa dağların karı
Eridir Huda’nın hoş bulutları
Yetişir bağların ayvası narı
Açılır nev-bahar böyle de kalmaz"
Bugün Gazze’de yaşanan dram karşısında bize düşen, ekran başındaki seyirci konforunu reddetmek ve zulmü kanıksamamaktır.
Çünkü zalimin en büyük zaferi, mazlumun yanındakilere "elimizden bir şey gelmez" çaresizliğini kabul ettirmesidir. Oysa söz de duruş da dua da birer direniş biçimidir. Tarih, bombaları yağdıranları değil; enkazın altında dahi insanlık onurunu teslim etmeyenleri ve onların sesine ses katanları yazacaktır.
Kağızmanlı Hıfzı’nın son dörtlükte mühürlediği gibi, dünya sahnesinde dönen bu adaletsiz düzen elbet tersine dönecek, zulmün saltanatı kendi karanlığında boğulacaktır:
Her ne ise haktır Kalu Belâ'dan
Kalem böyle çalmış Arşı Alâ'dan
Gel Hıfzı umudun kesme Mevlâ'dan
Bu çarkı berkarar böyle de kalmaz.
**
Murat ÇOLAK



